Umowa pożyczki w rodzinie – o czym pamiętać, pożyczając pieniądze najbliższym?

8 lipca 2020

Umowa pożyczki w rodzinie to bardzo częste źródło finansowania w podbramkowych sytuacjach. Jeśli mamy dobry kontakt z najbliższymi, wówczas z pewnością możemy liczyć na wsparcie bez konieczności przejmowania się odsetkami i innymi dodatkowymi kosztami. Jednak o czym należy pamiętać, pożyczając pieniądze od bliskich? Jak wygląda umowa pożyczki w rodzinie? Czy jesteśmy zobowiązani do uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych? Sprawdź to!


Alternatywa dla pożyczki w rodzinie 

Pożyczkodawca Maksymalna kwota pożyczki Maksymalny okres spłaty pożyczki
dopasowana pożyczka - opinie 20 000 zł 24 miesiące
smartney - opinie 60 000 zł 60 miesięcy
provident - opinie 20 000 zł 48 miesięcy

 

Spis treści:

Jakie transakcje obejmuje umowa pożyczki w rodzinie?

pożyczkowy portalPożyczką nazywamy każdą transakcję polegającą na przekazaniu do dyspozycji pożyczkobiorcy określonej kwoty pieniędzy. Podmiotem udzielającym takiego wsparcia może być zarówno osoba fizyczna, jak i instytucja. Wszystkie zasady udzielania wsparcia finansowego regulowane są przez Polskie Prawo w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks Cywilny (Dz.U. 1964 Nr 16 poz. 93 ). W przypadku firm pożyczkowych i banków należy również zapoznać się z ustawą z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim (Dz. U. 2011 Nr 126 poz. 715).

Powyższa informacja może być dla niektórych niespodzianką, ponieważ niewiele osób zdaje sobie sprawę z istnienia norm prawnych określających sposób postępowania w przypadku pożyczek prywatnych. Prawo wyznacza maksymalną kwotę wolną od podatku, w pozostałych zaś przypadkach mamy obowiązek zgłoszenia pożyczki do Urzędu Skarbowego i opodatkowania uzyskanej sumy środków finansowych.

Pożyczka pieniężna w rodzinie a prawo

pożyczkowy portalUmowa pożyczki w rodzinie jest regulowana prawnie w Kodeksie cywilnym (Dz.U. 1964 Nr 16 poz. 93). Szczegółowe informacje na temat warunków można znaleźć w art. 720-724.

Znajdziemy w nich szczegółowe zasady sporządzania umowy, zwrotu pożyczki w rodzinie, możliwości odstąpienia od umowy, naprawiania szkód, a także ewentualne przedawnienie roszczeń. Należy pamiętać, że jesteśmy zobligowani do przestrzegania tych przepisów w przypadku każdej pożyczki. Obejmują one zarówno umowy w rodzinie, jak i wśród znajomych. Spójrzmy na szczegółowe zasady!

Odstąpienie i wypowiedzenie umowy pożyczki w rodzinie

Kwestie związane z odstąpieniem od umowy pożyczki od rodziny zostały uregulowane w art. 721 Kodeksu cywilnego. Każdy pożyczkodawca ma prawo odmówić pożyczki, nawet jeśli umowa została zawarta. Jest to możliwe w wyjątkowych warunkach, które wskazują na złą historię kredytową pożyczkobiorcy. Jeśli pojawia się wątpliwość, czy druga strona umowy będzie zdolna spłacić zobowiązanie w terminie, wówczas odstąpienie od umowy będzie uzasadnione. Należy jednak podkreślić, że odmówienie udzielenia pożyczki nie jest możliwe w każdej sytuacji.

pożyczkowy portalJeśli wiedzieliśmy w chwili zawarcia umowy o złej sytuacji majątkowej pożyczkobiorcy lub mogliśmy z łatwością sprawdzić tę informację, wówczas nie przysługuje nam prawo do odstąpienia od umowy pożyczki pieniężnej w rodzinie.

Warunki wypowiedzenia należy określić w treści umowy. Może mieć ono formę natychmiastową, tygodniową czy też miesięczną. Zgodnie z art. 723, kiedy termin zwrotu nie został określony w umowie, wówczas pożyczkobiorca musi zwrócić pieniądze w ciągu 6 tygodni od dnia wypowiedzenia.

Pożyczka od rodziny umowa a naprawienie szkody i przedawnienie roszczenia

Warto również zwrócić uwagę na zasady dotyczące przedawnienia roszczenia, które znajdziemy w art. 722 Kodeksu cywilnego. Jeżeli umowa została zawarta z wyprzedzeniem i pożyczkobiorca nie dopilnował wypłaty pieniędzy, wówczas może się ubiegać o sfinalizowanie umowy, maksymalnie do 6 miesięcy od momentu, w którym miała nastąpić wypłata pieniędzy

Może się również zdarzyć, że umowa pożyczki dotyczy innego przedmiotu niż pieniędzy. W takiej sytuacji powinniśmy dopilnować, aby przedmiot dotarł w stanie nienaruszonym, bez żadnych wad. Jeżeli tak się nie stanie, pożyczkodawca zostaje zobowiązany do naprawienia szkody. Dzieje się tak, zwłaszcza gdy pożyczający wiedział o wadach i nie poinformował o nich pożyczkobiorcy. 

Po co mi umowa pożyczki w rodzinie wzór?

Póki mamy dobre relacje rodzinne, brak umowy dotyczącej tego zobowiązania nie stanowi dla nas żadnego problemu. Jednak w życiu zdarzają się różne sytuację. Atmosfera zawsze może się popsuć, a wtedy mogą pojawić się kłopoty. Ktoś może nam zarzucić, że wcale nie zwróciliśmy części pożyczki lub zażyczyć sobie wygórowane odsetki. Jeśli wszystkie informacje będą znajdować się na papierze, wówczas możemy zaoszczędzić sobie wielu nerwów.

Dodatkowo taka umowa może nam być potrzebna w celu przedłożenia jej w Urzędzie Skarbowym i opodatkowaniu transakcji. Jak to możliwe?

 

Czy umowa pożyczki od rodziny musi być pisemna?

Nie ulega wątpliwości, że pisemna umowa pożyczki pieniędzy w rodzinie jest bezpiecznym rozwiązaniem. Dzięki temu zyskujemy materiał dowodowy, który możemy wykorzystać w przypadku problemów z odzyskaniem swojej własności.

pożyczkowy portalZgodnie z art. 720. § 2., umowa pożyczki powyżej 1 000 zł wymaga formy dokumentowej. Należy jednak podkreślić, że w przypadku skierowania sprawy do sądu mogą być również zaakceptowane jako materiał dowodowy inne potwierdzenia zawarcia umowy.

Przykładem może być pokwitowanie odbioru lub zrealizowany przelew. Jeżeli mamy wątpliwości, czy wszystko przebiegnie sprawnie, warto jednak bez względu na kwotę pożyczki zawrzeć odpowiednią umowę z pożyczkobiorcą.

Pożyczka w rodzinie a urząd skarbowy

Przed zawarciem umowy pożyczki w rodzinie powinniśmy zapoznać się z informacjami dotyczącymi opodatkowania tego typu transakcji. Podatek PCC, czyli podatek od czynności cywilnoprawnych – jest regulowany ustawą z dnia 9 września 2000 roku o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. 2000 Nr 86 poz. 959 ). Podlegają mu zarówno umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, jak i między innymi: umowy darowizny, umowy sprzedaży, umowy depozytu nieprawidłowego, ustanowienie hipoteki czy umowy o dział spadku.

PCC a umowa pożyczki pieniędzy od rodziców i innych członków rodziny

W przypadku pożyczki od najbliższych podatek PCC wynosi 2%. Według postanowień zawartych w Kodeksie Cywilnym każda tego typu transakcja powinna zostać zgłoszona do Urzędu Skarbowego. Jednak istnieją pewne wyjątki.

Kiedy jesteśmy zwolnieni z płacenia podatku z tytułu umowy pożyczki? Jeśli pożyczymy sumę nieprzekraczającą 9 637 zł osobie z grona najbliższej rodziny w ciągu 5 lat, wówczas jesteśmy zwolnieni z obowiązku uiszczania podatku od czynności cywilnoprawnych.

 

Jednak przykładowo: pożyczyliśmy bratu w 2015 roku 5 000 zł, a obecnie potrzebuje on kolejny raz wsparcia finansowego opiewającego na taką samą sumę, wszystko powinno zostać udokumentowane i zgłoszone do odpowiedniego Urzędu Skarbowego.

W rozumieniu regulacji zawartych w Kodeksie Cywilnym do najbliższej rodziny można zaliczyć: małżonka, pasierb i pasierbica, rodzeństwo, teściowie, ojczym i macocha oraz zstępnych – dzieci, wnuki, prawnuki, wstępnych – rodzice, dziadkowie, pradziadkowie. Jeśli pożyczymy teściowi kwotę 9 637 zł, wówczas nie musimy martwić się koniecznością płacenia podatku od czynności cywilnoprawnych. W innym wypadku zostaniemy zobowiązani do złożenia wizyty w Urzędzie Skarbowym i złożenia odpowiednich dokumentów.

Umowa pożyczki między członkami rodziny a zwolnienie z podatku PCC

pożyczkowy portalJednak warto wiedzieć, że nawet w sytuacjach, kiedy pożyczyliśmy jednej osobie z najbliższej rodziny kwotę powyżej 9 637 zł w ciągu 5 lat, istnieje możliwość zwolnienia z obowiązku płacenia podatku. Należy spełnić kilka warunków.

  • Po pierwsze pieniądze muszą zostać dostarczone pożyczkobiorcy na rachunek bankowy, rachunek SKOK lub przekazem pocztowym. Będzie to dowód na to, że faktycznie środki finansowe wpłynęły do danej osoby oraz ile wynosiła pożyczka.
  • Dodatkowo konieczne będzie sporządzenie odpowiedniej umowy między pożyczkodawcą a pożyczkobiorcą.
  • Po trzecie pożyczkobiorca ma obowiązek złożyć w Urzędzie Skarbowym deklaracji PCC-3.

Deklaracja PCC-3 powinna zostać złożona w ciągu 14 dni od zawarcia umowy. To dokument dotyczący podatku od czynności cywilnoprawnych. Po wypełnieniu formularza odpowiednimi danymi osobowymi, adresowymi oraz dotyczącymi rodzaju umowy i podstawy opodatkowania musimy złożyć dokument do przypisanej nam placówki. W razie pytań i wątpliwości należy skontaktować się z przedstawicielem organu. Deklarację można wypełnić na maszynie, komputerowo lub ręcznie dużymi, drukowanymi literami, czarnym lub niebieskim długopisem.

Podatek od pożyczki rodzinnej a transakcja między teściami a zięciem lub synową

Jednak jeśli pożyczka w rodzinie umowa dotyczy transakcji o wartości powyżej 9 637 zł w ciągu pięciu lat została zawarta między teściami, a zięciem lub synową, wówczas musimy zapłacić odpowiednią kwotę podatku. W przypadku zaniedbania tego obowiązku zostaniemy obciążeni konsekwencjami w postaci konieczności wpłacenia 20% podatku od czynności cywilnoprawnych. Dlatego nie warto unikać odpowiedzialności. Pozwoli nam to zaoszczędzić nie tylko nerwy, ale również pieniądze. Pamiętajmy również o obowiązującym terminie zapłacenia odpowiedniej sumy podatku, który wynosi 14 dni od zawarcia umowy.

Co powinna zawierać umowa pożyczki bez odsetek w rodzinie wzór?

pożyczkowy portalUmowa pożyczki jest to dokument potwierdzający dokonanie transakcji pomiędzy pożyczkodawcą a pożyczkobiorcą. W przypadku świadczeń przekazywanych w rodzinie nie będą wymagane inne czynności poza sporządzeniem odpowiedniego oświadczenia na piśmie oraz jak zostało wyżej wspomniane w określonych przypadkach złożenia deklaracji PCC-3.

Jak wygląda wzór umowy pożyczki rodzinnej? Co powinna zawierać umowa pożyczki?

  • tytuł: Umowa pożyczki,
  • data  i miejsce zawarcia umowy,
  • dane osobowe oraz adresowe pożyczkodawcy oraz pożyczkobiorcy,
  • kwotę, jaką otrzymał pożyczkobiorca,
  • termin zwrotu otrzymanych środków finansowych,
  • wysokość całkowitej kwoty do zwrotu wraz z naliczonymi odsetkami,
  • miejsce przekazania pieniędzy lub numer konta bankowego i dane jego właściciela, na które pożyczkodawca przeleje środki w określonej wcześniej wysokości,
  • informacja o możliwości przedterminowej spłaty zobowiązania lub jej braku,
  • możliwość wypowiedzenia umowy z konkretnym okresem wypowiedzenia,
  • informacja na temat zgodności umowy z przepisami Kodeksu cywilnego i ich stosowaniu ich w sytuacjach nieuwzględnionych w umowie,
  • na końcu muszą widnieć podpisy zarówno pożyczkodawcy, jak i pożyczkobiorcy.

W jaki sposób powinna być napisana umowa pożyczki pieniężnej w rodzinie wzór?

Umowę pożyczki powinniśmy sporządzić zgodnie ze wzorem. Będzie nam potrzebna w przypadku obowiązku opodatkowania w Urzędzie Skarbowym jako dowód zawarcia transakcji. Dlatego musimy zwrócić uwagę, aby miała charakter oficjalny. Warto również wspomnieć, że może służyć jako zabezpieczenie w razie wystąpienia problemów dla obu podmiotów transakcji.

Podsumowując, jako pożyczkodawcy powinniśmy zadbać o swoje bezpieczeństwo i sporządzić odpowiednią umowę pożyczki. Jednak konieczność opodatkowania lub złożenia odpowiedniej deklaracji leży po stronie pożyczkobiorcy.

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.